|

Legendre
(1752 - 1833)
|
Bir Fransız matematikçisi olan Adrien Marie Legendre, 1752 yılında
Paris'te doğdu. 1775 ile 1780 yılları arasında, Paris Askeri okulunda
matematik dersleri verdi. 1787 yılında, Paris Gözlemevi ile Greenwich
Gözlemevi arasında kurulacak jeodezi bağlantısında görev aldı. Fransız
devrimi sırasında, metre sisteminin kabul edilmesini ve girişilen jeodezi
işlemlerinin hazırlıklarına katıldı. Bu fırsatı değerlendirerek, o zamana
kadar uygulanan tüm yöntemleri yeniledi. Daha sonra, trigonometri alanında
önemli teoremler ileri sürdü. Özellikle küresel üçgeni düzlem olarak
düşünüp açılarda bazı düzeltmeler yaparak alanını hesapladı. 1784 yılında,
"Gezegenlerin Şekli üstüne" adlı bir İnceleme yazısında, kendi adıyla
anılan çokterimlileri ortaya attı. 1794 yılında "Geometrinin Temel
Bilgileri" adlı eseri yayınlandı. Bu eserde, Euclides postülatını
ispatlamak için çok çeşitli ve yeni yollar denedi. Bununla birlikte,
Euclidean olmayan geometrilerin ortaya çıkmasıyla, Legendre'nin bulduğu
sonuçların geçerliliği yeniden tartışma konusu oldu. 1798 yılında "Sayılar
Kuramı" adlı eseri yayınlandı. Bu kitabında, ikinci dereceden kalanların
karşıtlığı kanunu gibi ilgi çekici sonuçlar yer alır. Yine de en değerli
eseri, 1825 ile 1832 yılları arasında hazırladığı "Eliptik Transandantlar
Kuramı" adlı inceleme kitabıdır. Bu eserde, eliptik integrallerden hareket
ederek ustaca bir çözümlemeyle bu integralleri kendi adıyla anılan üç
şekle indirgemeyi başarmıştır. Legendre'nin bu alandaki araştırmaları daha
sonra Abel ve Jacobi'nin çalışmalarıyla tamamlandı. Legendre'nin, kırk
yılın üstünde çalışmayla elde ettiği sonuçları, Abel oldukça kısa ve kesin
bir yolla elde ediyordu. Bu nedenle, onun kırk yıllık çalışmaları boşa
gidiyor gibiydi.
Legendre'nin hem matematiğe ve hem de matematikçilerin yetişmesinde önemli
hizmetleri vardır. Bazı matematikçiler onun kitaplarından ilham
almışlardır. 1833 yılında Paris'te ölen Legendre, Abel'in öncülerinden
biriydi. |