Matematikciler.COM

Thomas Edison (1847-1931)

Günümüzde lambayı yakamadan plak dinleyemeden sinemaya gidemeden ya da Telefon edemeden yaşamayı yani elektriksiz bir yaşamı hayal etmek bile zordur. Bugün yaşamın doğal bir parçası olarak gördüğümüz şeyleri Thomas A. Edison’un pratik zekasına borçluyuz.

Son yüz yılın en büyük bilim adamlarından biri olan Thomas Edison 1847′de Amerikanın Ohio kentinde doğmuştur. Yedi yaşındayken ailesiyle birlikte Michigan’daki Port Huron’a yerleşen Edison ilköğrenimine burada başladıysa da yaklaşık üç Ay sonra algılamasının yavaşlığı nedeniyle okuldan uzaklaştırıldı. Bundan sonraki üç yıl boyunca özel bir öğretmen tarafından eğitildi. Son derece meraklı ve yaratıcı kişiliğe sahip bir çocuk olan Edison 10 yaşına geldiğinde kendisini fizik ve kimya kitaplarına verdi. Bu arada evlerinin kilerinde bir kimya laboratuarı kurdu. Özellikle kimya deneylerine ve Volta kaplarından Elektrik akımı elde etmeye yönelik araştırmalara ilgi duydu; bir süre sonra kendi başına bir telgraf Aleti yaptı ve Mors Alfabesini öğrendi. O günlerde geçirdiği ağır bir hastalık sonucu kulakları ağır işitmeye başladı

Oniki yaşına geldiğinde Michael Faraday’ın Experimental Research in Electricity adlı yapıtını okudu ve derinden etkilendi. Bunun üzerine bir yandan Faraday’ın deneylerini tekrarladı bir yandan da kendi deneylerine ağırlık vererek daha düzenli çalışmaya ve notlar tutmaya başladı.

1864′de tek tel üzerinde karşılıklı konuşmayı sağlayan telgraf Aletini icat etti ve bunun sayesinde bir çok telgraf şebekesi şirketinin Mühendisliğini yaptı. Tek tel üzerinde karşılıklı konuşmayı sağlayan telgraf aleti daha o zamandan Edison’u ünlü birisi yapmıştı.

Edison 1869′da kendisine laboratuar kurarak fizik kimya ve Elektrikle ilgili deneyler yapmaya başladı. Aynı yıl geliştirdiği borsa kurlarını otomatik olarak kaydeden bir makine ve elektrikli bir oy kayıt makinasının patentini aldı ve bu aygıtlarla oldukça ilgi topladı. Universal Stock Printer Mühendislik şirketini kurdu ve sattığı patentlerle kısa sürede önemli bir servet edindi. Bu parayla New Jersey’deki Newark’ta bir imalathane kurarak telgraf ve telem aygıtları üretmeye başladı. Bir süre sonra imalathanesini kapatarak New Jersey’deki Menlo Park’ta bir araştırma laboratuarı kurdu ve tüm zamanını yeni buluşlar yapmaya yönelik çalışmalara ayırdı ve buluşlarının bir çoğunu burada yaptı.

1876′da Graham Bell’in geliştirdiği konuşan telgraf üzerinde çalışmaya başladı. Aygıta karbondan bir iletici ekleyerek telefonu geliştirdi. Ses dalgalarının dinamiği üzerine yaptığı bu çalışmalardan yararlanarak 1877′de sesi kaydedip yineleyebilen gramofonu geliştirdi. Geniş yankı uyandıran bu buluşu ününün uluslar arası düzeyde yayılmasına neden oldu. Bundan sonra çok önemli iki icat daha yaptı biri 1877’de Motograf denen elektrikli yazı makinasını icat etti. Bir yıl sonrada 1878’de Fonograf’ı icat etti. Daha sonra Telefonograf’ı ve Aerograf’ı buldu.

1878′de William Wallace’in yaptığı 500 mum gücündeki ark lambasından etkilenen Edison bundan daha güvenli olan ve daha ucuz bir yöntemle çalışan yeni bir elektrik lambasını geliştirme çalışmasına girişti. Oksijenle yanan elektrik arkı yerine Havası boşaltılmış bir ortamda(vakum) ışık yayan ve düşük akımla çalışan bir ampul yapmayı tasarlıyordu.1883′de hayatının en büyük icadını gerçekleştirdi ve Edison etkisi denen olayı gerçekleştirdi yani ısıtılmış bir filamanın moleküler boşlukta Elektron yayınlanmasını buldu.

1883′te bulduğu bu olay Sıcak katotlu tüplerin temelini oluşturdu. Daha sonra Akkor lambanın üretimini geliştirmeyi başardı bu da ampulün halk arasında yaygınlaşmasını sağladı üç yıl sonra New York sokakları bu lambalarla aydınlanacaktı. 1887′de Menlo Park’tan New Jersey’deki West Orange’a taşınan Edison burada önceki laboratuarlarının on katı büyüklüğünde Edison Laboratuarını açtı. 1890′lara doğru uzun erimli iletime daha uygun olan alternatif akım geliştirildi. Doğru akımın üstünlüğüne inanan Edison bir kampanya başlatarak kamuoyunu yüksek gerilimli alternatif akım sistemlerinin son derece tehlikeli olduğu yolunda uyarmaya çalıştı.

Edison aynı zamanda şu anda dünyanın en büyük zevklerinden biri olarak gösterilen sinema göstericisini icat etti ve 1895′ten başlayarak sinema göstericisini piyasaya sürdü. Bu büyük kaşifimiz yaşamının sonuna değin yeni buluşlar yapmak için uğraş verdi. 1931′de New Jersey’de hayata gözünü yumdu.

Edison belki de dünyanın gördüğü en büyük mucitti ilk sinema sistemi kömür filamanlı ampul kömür taneli mikrofon kömürlü jeneratör kömürlü tost makinesi gibi binlerce icadı vardır..
O bize çağdaş dünyanın teknolojik kapılarını açmıştır